دکتر قوام الدین تولایی » تومورها » همه چیز درباره تومور مغزی
مدت زمان مطالعه۷ دقیقه

همه چیز درباره تومور مغزی

تومورهای مغزی، توده یا تجمع سلول های غیر طبیعی در مغز می باشد. از آن جایی که مغز با جمجمه احاطه شده است فضای زیادی برای رشد تومور وجود ندارد و رشد هر بافت اضافی سبب ایجاد مشکلاتی می شود. تومور ها می توانند سرطانی یا malignant باشند و یا غیر سرطانی یا benign باشند. وقتی تومور های خوش‌خیم یا بدخیم رشد می کنند، سبب می‌شوند که فشار داخل جمجمه افزایش یابد. افزایش فشار داخل جمجمه نیز سبب آسیب رسیدن به مغز می شود که خطرناک است.

تومور های مغزی به شکل اولیه و ثانویه طبقه بندی می شوند. منشا تومور های اولیه از خود مغز است و تعداد زیادی ازتومورهای اولیه خوش‌خیم هستند. تومور های ثانویه به نام تومور های متاستاتیک نیز معروف هستند و معمولا زمانی رخ می دهند که سرطان از سایر بخش های بدن مثل ریه ها و سینه، مغز را آلوده کرده باشد.

انواع تومور های مغزی

انواع تومورهای مغزی

انواع تومورهای مغزی

تومور های اولیه

تومور های اولیه از اجرای داخل مغز مثل سلول های مغزی، غشایی که مغز را احاطه کرده (پرده مننژ)، سلول های عصبی و غدد منشا می گیرد.

تومور های اولیه می توانند خوش‌خیم یا سرطانی باشند. در بزرگسالان، گلیوما و منینگیوما شایع ترین انواع  تومورها هستند.

Glioma گلیوما

منشا تومور های گلیوما از سلول های گلیا در مغز است. این سلول ها وظیفه ی حمایت از ساختارهای عصبی را بر عهده دارند. مواد غذایی را برای سیستم عصبی فراهم می کنند و مواد اضافی سیستم عصبی و سلول های مرده را جمع آوری می کنند.

گلیوما می تواند از انواع مختلف سلول های گلیا شکل بگیرند.  نوع تومورهایی که از گلیا ها شکل می گیرند شامل موارد زیر هستند:

  • تومورهای آستروسیت که در مغز ایجاد می شوند
  • تومورهای اولیگودندروگلیال که اغلب در لوب‌های گیجگاهی و پیشانی ایجاد می شوند.
  • گلیوبلاستوما که منشا آن از بافت پیوندی مغز است و بسیار تهاجمی است.
بیشتر بخوانید
جراحی تومور مغزی

سایر تومورهای اولیه مغز شامل موارد زیر است:

  • تومور غده هیپوفیز که معمولا خوش‌خیم هستند
  • تومور غده صنوبری یا پینه آل که می تواند خوش‌خیم یا بدخیم باشد
  • تومور یاخته های اپیندیموما که معمولا خوش خیم هستند
  • تومورهای جمجمه‌ای-حلقی که اغلب در کودکان رخ میدهد و خوش‌خیم می باشد و علائمی مشابه تغییرات بینایی و بلوغ زودهنگام در آن ها وجود دارد.
  • تومورهای لنفاوی سیستم عصبی مرکزی که معمولا بدخیم هستند
  • تومورهای سلول های جنینی اولیه که می توانند خوش‌خیم یا بدخیم باشند
  • تومورهای مننژ که از لایه های مننژ منشا می گیرد
  • schwannomas که منشا آن به سلول های شوآن باز میگردد. وظیفه ی این سلول ها تولید لایه ی محافظ نورون ها است.

اغلب سرطان های مننژ و سلول های شوآن در افراد دارای سن ۴۰ تا ۷۰ سال رخ می دهد. سرطان مننژ بیشتر در زنان شایع است و سرطان سلول های شوآن در هر دو جنس به شکل برابر رخ می دهد. این تومورها با وجودی که اغلب خوش خیم هستند می توانند به علت اندازه‌ی بزرگ خود و محل قرارگیری مشکلات زیادی ایجاد کنند. سرطان های مننژ و شوآن بدخیم نادر است اما میتواند بسیار تهاجمی باشد.

تومور مغزی

تومور مغزی

تومورهای ثانویه

اغلب سرطان های مغز به شکل ثانویه هستند و در بخش دیگری از بدن سرطان ایجاد شده و به مغز متاستاز شده است. سرطان های شش، سینه، کلیه و پوست ممکن است به مغز متاستاز کنند.

تمام تومورهای مغزی ثانویه بدخیم هستند زیرا تومور های خوش‌خیم اساسا جابه‌جا نمی شوند.

تفاوت تومورهای مغزی خوش‌خیم و بدخیم

 عواملی که خطر ابتلا به تومورهای مغزی را افزایش می دهند:

  • تاریخچه خانوادگی: ۵ تا ۱۰ درصد تمام سرطان ها به شکل ژنتیکی منتقل می شوند. تومورهای سرطانی مغز معمولا به شکل خانوادگی منتقل نمی شوند اما در صورتی که اعضای خانواده‌ی شما دچار سرطان شده باشد باید با پزشک خود در این باره مشورت کنید.
  • سن: خطر ابتلا به اغلب سرطان های مغز با افزایش سن بیشتر خواهد شد
  • نژاد: تومورهای مغزی در میان سفیدپوستان بیشتر است اما شانس ابتلا به مننژیوماس در میان سیاهپوستان بیشتر است.
  • در معرض مواد شیمیایی بودن: در صورتی که در محل کار خود در معرض مواد شیمیایی خاصی قرار بگیرید ممکن است شانس ابتلا به سرطان مغز در شما افزایش یابد. موسسه ملی سلامت لیست برخی مواد که سبب افزایش این خطر می شوند را منتشر کرده است. موادی مشابه آرسنیک، نیکل، کریستالین جز این دسته هستند.
  • در معرض اشعه قرار گرفتن: افرادی که در معرض اشعه رادیواکتیو قرار گرفته باشند احتمال ابتلا به تومورهای مغزی در آن ها بیشتر خواهد شد. در جلسات پرتودرمانی سرطان افراد در معرض این اشعه ها قرار می گیرند. در تاسیسات هسته ای نیز افراد در خطر تشعشعات قرار دارند. حادثه اتمی چرنوبیل و فوکوشیما از نمونه ی این اتفاقات هسته ای هستند.
  • عدم ابتلا به آبله مرغان در کودکی: طبق انجمن تومور مغز آمریکا افرادی که در کودکی آبله مرغان گرفته اند احتمال ابتلا به تومور پایین تری دارند
بیشتر بخوانید
جراحی تومور مغزی

نشانه های تومور مغزی چه هستند؟

نشانه های تومور بسته به محل و اندازه‌ی تومور متفاوت خواهد بود. برخی تومورها بافت مغز را آسیب می زنند و برخی  دیگر سبب فشار به آن می شوند. سردرد ها شایع ترین علامت تومورهای مغزی هستند.

سردردها علائم زیر را دارند:

  • صبح ها و پس از بیدار شدن از خواب سردرد ها بدتر می شوند
  • زمان خواب سردرد ها بدتر می شوند
  • با عطسه، سرفه و ورزش بدتر می شوند

علاوه بر این موارد نشانه های زیر نیز در تومورهای مغزی رایج هستند:

  • تهوع
  • تاری دید
  • گیجی
  • تشنج
  • بی حسی پا ی بخشی از صورت
  • تغییراتی در عملکرد مغزی مثل حافظه

سایر نشانه های عمومی:

  • بی دقتی در حرکت
  • از دست دادن حافظه
  • مشکلات خواندن و نوشتن
  • تغییر در توانایی چشیدن، بوییدن و شنیدن
  • کاهش هوشیاری
  • مشکلات بلع
  • مشکلات چشمی مثل افتادگی پلک
  • عدم کنترل حرکات
  • لرزش دست
  • عدم تعادل
  • عدم کنترل مثانه
  • بی حسی یک طرفه بدن
  • مشکل در درک و بیان گفتار و زبان
  • تغییرات شخصیت و احساسات و رفتار
  • مشکل در راه رفتن

نمونه برداری از تومورهای مغزی برای تشخیص نوع آن‌ها

نحوه ی تشخیص تومور مغز

ابتدا معاینه فیزیکی صورت می‌گیرد که شامل معاینه‌ی کامل اعصاب مغزی است. علاوه بر معاینه‌ی اعصاب ۱۲ گانه‌ی مغزی، قدرت عضلات، حافظه و  محاسبات ریاضی بررسی خواهد شد.

سی تی اسکن، MRI و آنژیوگرافی و در برخی موارد نمونه برداری از تومور صورت می گیرد.

با سی تی اسکن برخی ساختار ها مثل عروق خونی به شکل بهتری قابل مشاهده است و با MRI جزئیات تصاویر مغزی بیشتری فراهم می شود. نمونه برداری نیز برای تشخیص نوع تومور از نظر خوش‌خیم یا بدخیم بودن است. علاوه بر این نشان دهنده‌ی این است که آیا تومور از خود مغز منشا گرفته و یا متاستاز شده است.

بیشتر بخوانید
جراحی تومور مغزی

درمان تومورهای مغزی

درمان تومورهای مغزی به موارد زیر بستگی دارد:

  • نوع تومور
  • اندازه تومور
  • محل قرار گیری تومور
  • سطح سلامت فرد

بیشتر تومورهای خوش‌ خیم با جراحی درمان می‌شوند و جراح تلاش می کند که تومور را تا جای ممکن بدون آسیب به بافت سالم مغز خارج کند. با توجه به محل تومور حتی برداشتن بخشی از آن نیز به بیمار کمک می کند. خطرات جراحی مغز شامل عفونت، خونریزی و ایجاد مشکلاتی بسته به ناحیه‌‌ی تومور است. تومور های متاستاسیک نیز مطابق راهنمای درمانی سرطان اصلی مداوا می شوند. جراحی می تواند با شیمی درمانی و پرتو درمانی ترکیب شود.

پس از جراحی استفاده از خدمات توانبخشی مثل فیزیوتراپی، کاردرمانی و گفتاردرمانی برای بهبود شرایط به شما کمک خواهد کرد.

منابع

Www.healthline.com/health/brain-tumor

 

Click to rate this post!
[Total: Average: ]
عکس دکتر سید قوام الدین تولایی

دکتر سید قوام الدین تولایی

جراح مغز و اعصاب (نوروسرجن و فوق تخصص ستون فقرات)

دکتر تولایی جراح مغز و اعصاب یا نوروسرجن و فوق تخصص ستون فقرات هستند.
ایشان دارای فلوشیپ جراحی ستون فقرات از امریکا (دوره ی تکمیلی جراحی ستون فقرات در دانشگاه پیتسبورگ آمریکا گذراندند ) هستند.

برچسب ها:
مقالات مرتبط
پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *